Speaker
Description
Bu çalışma, Edward Said’in Orientalism (1978) adlı eseri ile görünürlük kazanan oryantalizm tartışmasını, sosyal bilimlerde yaşanan disipliner krizler bağlamında ele almayı amaçlamaktadır. Oryantalizm tartışması, bilgi üretimini iktidar ilişkileriyle iç içe geçmiş bir süreç olarak görünür kılmış; bu yönüyle modern sosyal bilimlerin kolonyal epistemik kökenlerini açığa çıkararak bu disiplinlerde paradigmatik bir kırılmaya, bir kriz sürecine yol açmıştır. Bu süreç özellikle antropoloji, tarih ve siyaset bilimi gibi alanların kendi bilgi üretim mekanizmalarını, araştırma yöntemlerini ve temel varsayımlarını sorgulamasına neden olmuştur. Antropoloji, kolonyal kökenleri nedeniyle bir meşruiyet krizine sürüklenmiş ve disiplinin tarafsızlık iddiaları sorgulanmıştır. Tarih disiplini Avrupa merkezci ve ilerlemeci anlatısına yöneltilen eleştiriler sonucunda kendi ideolojik temelleriyle yüzleşmek durumunda kalmıştır. Siyaset bilimi ise Batı merkezli kavram ve kuramların sorgulanmasıyla evrensellik ve bilgi üretimindeki tarafsızlık iddiasının sarsılması sonucunda epistemolojik güven bunalımıyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum, disiplinin Batı-dışı deneyimleri anlama kapasitesini sorgulamaya açmıştır. Bu bağlamda Said’in oryantalizm paradigmasının, yalnızca Doğu temsillerinin tartışması değil, aynı zamanda sosyal bilimlerde disipliner sınırların aşınmasına yol açan bir krize neden olduğu ileri sürülebilir. Bu çalışma, oryantalizm tartışmasını disipliner kriz perspektifinden yeniden okumayı önererek, sosyal bilimlerdeki epistemik dönüşümlerin tarihsel ve kuramsal boyutlarına ışık tutmayı hedeflemektedir. Çalışmanın temel katkısı, oryantalizmi sadece bir temsil sorunu değil, aynı zamanda modern sosyal bilimlerin epistemolojik kırılma noktasının temel nedeni olarak konumlandırmasıdır. Böylece, oryantalizm eleştirisinin sosyal bilimlerin sadece konu ve nesnesini değil, aynı zamanda bilgi üretme biçimlerini yöntemlerini ve kavramsal çerçevelerini nasıl dönüştürdüğü gösterilecektir.
| Keywords | oryantalizm, disipliner kriz, antropoloji, tarih, siyaset bilimi |
|---|---|
| rumeysakoktas@sakarya.edu.tr |