13–15 May 2026
Istanbul University Faculty of Letters
Europe/Istanbul timezone

Özerkliğin Krizi: Dijital Sanatta Biçim, Özerklik ve Politik Tahayyül

D3-S1-A9
15 May 2026, 10:20
20m
A9 (Istanbul University Faculty of Letters)

A9

Istanbul University Faculty of Letters

Oral Presentation Session 1.4 (Day 3)

Speaker

Hande Malgaç (Independent Researcher)

Description

Toplumsal, siyasal ve ekonomik krizlerle birlikte çözülen, evrimleşen ya da yok olan yapılar, normlar ve değerler yerini yenilerine bırakırken aynı zamanda ardında soru ve sorunlar bırakarak dönüşmekte olana da dikkat çekerler. Bu çalışmada yapay zekanın (AI) sanatsal bir pratik ve malzeme olarak kullanımının özerklik kavramında yarattığı dönüşüm ve yeni tartışmalara odaklanılacaktır. 20. Yüzyıl’ın özerklik anlayışını sorgulayan dijital sanat, biçim politika ve özerklik arasındaki ilişkiye dair yeni bir tartışma başlatmıştır. Modernliğin özerklik tanımını referans noktası alarak onunla tartışan ve yeni bir bağlam içerisinde yeniden kurgulayan dijital sanat, sanat eserinin özgünlüğü, sanatçının konumu, izleyici ve sanat eseri arasındaki ilişkinin niteliği gibi modern sanat kuramını oluşturan temel kabulleri sorgulamaktadır. Bu çalışma, yapay zekânın sanatsal bir pratik ve malzeme olarak kullanımını, bu kullanımın yol açtığı yeni anlatı biçimlerini, bu biçimlerin ve yeni izleyici deneyiminin toplumsal politik etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma dijital sanatın yalnızca dijital malzemenin biçimsel olanaklarını kullanmakla kalmayıp, yerleşik yapı ve normları sarstığı ve aynı zamanda sanatçı AI işbirliğinin hem estetik hem de politik alanda bir dönüşüm, yeni bir sorunsal yarattığını savlamaktadır. Dijital sanat pratiklerinin ortaya çıkardığı yeni biçimlerin yarattığı ve/veya yaratma potansiyeli taşıdığı dönüşümler Yuk Hui’nin kozmoteknik kavramı merkeze alınarak estetik politik bir değerlendirmeye tabi tutulmaktadır. Sougwen Chung ve Refik Anadol’un üretimlerinden örnekleri inceleyen çalışma, bunların yalnızca yeni biçimler sunmadığını, aynı zamanda teknolojinin toplumsal ve özne üzerindeki etkilerini izleyici deneyimine taşıyarak, izleyiciyi özerklik, yaratım ve deneyimin yeni biçimlerini sorgulamaya davet ettiğini göstermektedir. Bu yaklaşım kriz-dönüşüm bağlamında estetik politik tartışmalar geliştirmek için önemli bir perspektif sunmaktadır.

Keywords özerklik, dijital sanat, yapay zeka, kozmoteknik
E-mail handemalgac@gmail.com

Author

Hande Malgaç (Independent Researcher)

Presentation materials

There are no materials yet.